Przyjęcie spadku z dobrodziejstwem inwentarza – Wstęp

Temat dziedziczenia często wiąże się z emocjami, formalnościami i wątpliwościami prawnymi. Jedną z kluczowych decyzji, jaką musi podjąć spadkobierca, jest to, czy przyjąć spadek wprost, z dobrodziejstwem inwentarza, czy odrzucić go całkowicie.
W tym wpisie wyjaśniam — jako adwokat spadkowy w Krakowie — czym jest przyjęcie spadku z dobrodziejstwem inwentarza, jakie ma skutki oraz kiedy ta forma może uchronić Cię przed odpowiedzialnością za długi spadkowe.

Co oznacza i z czym wiąże się przyjęcie spadku z dobrodziejstwem inwentarza?

Przyjęcie spadku z dobrodziejstwem inwentarza to rozwiązanie, które pozwala spadkobiercy ograniczyć odpowiedzialność za długi spadkowe tylko do wysokości wartości majątku, jaki wchodzi w skład spadku.

W praktyce oznacza to, że jeśli spadkodawca pozostawił po sobie długi, np. kredyt lub zaległości podatkowe, spadkobierca nie będzie musiał ich spłacać z własnych pieniędzy – odpowiada jedynie do wysokości majątku odziedziczonego po zmarłym.

Kiedy warto przyjąć spadek z dobrodziejstwem inwentarza?

Warto rozważyć przyjęcie spadku z dobrodziejstwem inwentarza, gdy:

• nie masz pełnej wiedzy o stanie majątku zmarłego,

• podejrzewasz, że w spadku mogą znajdować się niespłacone zobowiązania,

• spadkodawca prowadził działalność gospodarczą,

• chcesz zabezpieczyć siebie i rodzinę przed długami spadkowymi.

Spadek z dobrodziejstwem inwentarza a długi

To najczęstszy powód wyboru tej formy przyjęcia spadku.
Jeżeli np. zmarły miał 80 000 zł długu, ale wartość jego majątku (np. samochodu i oszczędności) wynosiła 40 000 zł, spadkobierca odpowiada tylko do tej kwoty. Reszta długu po prostu nie przechodzi na niego.

Dzięki temu rozwiązaniu można uniknąć bardzo przykrych konsekwencji, które często dotykają osób przyjmujących spadek „wprost”, nieświadomych zadłużenia zmarłego.

Jak wygląda i jak przebiega procedura przyjęcia spadku z dobrodziejstwem inwentarza?

Krok 1: Złożenie oświadczenia o przyjęciu spadku

Spadkobierca powinien w ciągu 6 miesięcy od dnia, w którym dowiedział się o tytule swojego powołania do spadku, złożyć przed sądem lub notariuszem oświadczenie o przyjęciu spadku z dobrodziejstwem inwentarza.
W przypadku braku oświadczenia w tym terminie, prawo uznaje, że spadek został automatycznie przyjęty z dobrodziejstwem inwentarza (po zmianach przepisów z 2015 roku).

Krok 2: Sporządzenie inwentarza

Inwentarz to dokument przedstawiający cały majątek wchodzący w skład spadku — zarówno aktywa (np. nieruchomości, środki finansowe, ruchomości), jak i pasywa (czyli długi).
Wykaz sporządza komornik sądowy lub sam spadkobierca w formie oświadczenia złożonego przed notariuszem.

Krok 3: Rozliczenie z wierzycielami

Po sporządzeniu inwentarza wierzyciele mogą dochodzić swoich należności tylko do wysokości ustalonej wartości aktywów.
To właśnie kluczowy element ochrony — spadkobierca nie traci własnego majątku, jeśli długi zmarłego przewyższają wartość spadku.

Gdzie złożyć oświadczenie i jakie dokumenty są potrzebne?

Oświadczenie można złożyć:

• przed sądem rejonowym właściwym dla ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy,

• lub u notariusza (szybsza, choć nieco droższa opcja).

Do wniosku należy dołączyć:

• odpis skrócony aktu zgonu,

• dokumenty potwierdzające tytuł dziedziczenia (np. testament, postanowienie sądu),

• ewentualne dokumenty majątkowe zmarłego (np. księgi wieczyste, umowy bankowe).

Koszty przyjęcia spadku z dobrodziejstwem inwentarza

Koszty są uzależnione od sposobu złożenia oświadczenia i ewentualnej konieczności sporządzenia inwentarza.

• U notariusza: koszt oświadczenia to zazwyczaj ok. kilkuset złotych.

• W sądzie: opłata sądowa wynosi 100 zł.

• Sporządzenie inwentarza przez komornika może kosztować od kilkuset do kilku tysięcy złotych, w zależności od zakresu czynności.

Warto skonsultować się wcześniej z adwokatem spadkowym w Krakowie, który pomoże dobrać najkorzystniejszą procedurę.

Pomoc adwokata spadkowego w Krakowie

Postępowania spadkowe często wymagają nie tylko znajomości prawa, ale i umiejętności praktycznych — np. przygotowania dokumentów, ustalenia wartości spadku czy reprezentacji przed sądem.

Kancelaria Adwokacka Patryk Pietryka w Krakowie oferuje kompleksową pomoc w sprawach spadkowych, w tym:

• przygotowanie i złożenie oświadczenia o przyjęciu spadku z dobrodziejstwem inwentarza,

• reprezentację przed sądem lub notariuszem,

• analizę majątku i długów spadkowych,

• doradztwo przy sporządzeniu wykazu inwentarza.

Jeśli masz wątpliwości, czy przyjąć spadek, odrzucić go lub przyjąć z dobrodziejstwem inwentarza — warto zasięgnąć porady adwokata do spadku w Krakowie przed podjęciem decyzji.

Najczęściej zadawane pytania (FAQ)

1. Czym różni się przyjęcie spadku z dobrodziejstwem inwentarza od przyjęcia wprost?

Przyjęcie wprost oznacza pełną odpowiedzialność za długi spadkowe, nawet z własnego majątku.
Natomiast przyjęcie z dobrodziejstwem inwentarza ogranicza tę odpowiedzialność tylko do wartości odziedziczonego majątku.

2. Czy mogę zmienić decyzję po złożeniu oświadczenia?

Nie. Oświadczenie o przyjęciu lub odrzuceniu spadku jest nieodwołalne. Dlatego tak ważne jest wcześniejsze zasięgnięcie porady prawnej.

3. Co jeśli nie złożę oświadczenia w terminie?

Jeśli nie złożysz oświadczenia w ciągu 6 miesięcy, z mocy prawa przyjmujesz spadek z dobrodziejstwem inwentarza.

4. Jak adwokat spadkowy w Krakowie może pomóc?

Adwokat oceni sytuację majątkową spadkodawcy, pomoże w wyborze najbezpieczniejszej formy przyjęcia spadku, a także przygotuje wszystkie niezbędne dokumenty.

O kancelarii

Kancelaria Adwokacka Patryk Pietryka w Krakowie zajmuje się w sprawami spadkowymi, rodzinnymi i cywilnymi.
Dzięki doświadczeniu w prowadzeniu postępowań o dział spadku, zachowek czy przyjęcie spadku z dobrodziejstwem inwentarza, kancelaria pomaga klientom z Krakowa i okolic w bezpiecznym uregulowaniu kwestii majątkowych po śmierci bliskiej osoby.

Skontaktuj się, aby umówić konsultację:
ul. Bajeczna 10/8
tel. 723- 328 – 202